Veelgestelde vragen rondom aanpassingen transformatiemiddelen

Nu de uitvoering van plannen op grote schaal plaatsvindt, zien we dat de werkelijkheid regelmatig afwijkt van de eerder gemaakte afspraken over planning en begroting. Dat is normaal. Iedereen heeft bij het indienen van een plan de beste inschatting gemaakt van de benodigde tijd en middelen. Maar omdat het gaat om transformeren en nieuwe dingen doen, en omdat plannen een lange doorlooptijd hebben, kan de werkelijkheid afwijken van de eerdere planning.

Het is belangrijk dat de deelnemers met de verzekeraars (in de stuurgroep) periodiek spreken over de planning/mijlpalen en begroting . Dan kan gezamenlijk worden bepaald of er moet worden bijgestuurd.

Alle plannen zijn beoordeeld op impact. De KPI’s zijn een middel om deze doelen te behalen. Worden KPI’s later dan gepland maar wel volledig behaald? Nadat de zorgverzekeraar op basis van de door de deelnemers aangeleverde bewijsstukken heeft vastgesteld dat de KPI's daadwerkelijk zijn behaald, worden ze gewoon uitbetaald. 

Bij een grote vertraging onderzoeken de deelnemers en zorgverzekeraars of dit gevolgen heeft voor het tijdig behalen van de doelen van het transformatieplan en de KPI’s. Indien nodig passen partijen het plan aan. (NB. Transformatiemiddelen zijn beschikbaar tot en met 2028. KPI’s die daarna worden behaald kunnen niet meer worden uitbetaald).

Als een KPI niet volledig gehaald wordt, dan kan dit betekenen dat de KPI niet of slechts gedeeltelijk wordt betaald. Om tot een beslissing te komen over de mate waarin op deze KPI kan worden uitbetaald, moet worden onderbouwd waarom (gedeeltelijke) uitbetaling toch passend is. Wat hiervoor exact moet worden aangeleverd, is afhankelijk van de aard van de KPI, de betrokken partijen en de soorten kosten. In de stuurgroep van het transformatieplan kunnen hierover afspraken worden gemaakt.

In het IZA is afgesproken dat er € 2,8 miljard aan transformatiemiddelen beschikbaar zijn voor de jaren 2023 t/m 2027.

Van dat bedrag is € 0,4 miljard via de VWS-begroting uitgegeven. Dit betrof middelen voor bepaalde IZA afspraken, waarvan bekostiging via de VWS- begroting logischer was dan via zorgverzekeraars logischer. Hierbij gaat het om onder andere medisch specialistische vervolgopleidingen, doelmatigheidsonderzoek in het MSZ domein en een onderzoeksprogramma verpleging en verzorging.

Daarnaast is in het AZWA overeengekomen dat € 346 miljoen uit de transformatiemiddelen wordt gebruikt voor bijvoorbeeld de financiering van de vaccinaties van gordelroos, opleiden en het versterken van de basisinfrastructuur in het sociaal domein.

 Op dit moment is er € 1,961 miljard beschikbaar is voor transformatieplannen. Hiervan is er nog € 365 miljoen gereserveerd  (peildatum september) voor mentale gezondheidsnetwerken, zorgcoördinatie en spreiding en concentratie. De overige € 1,596 is toegekend aan goedgekeurde transformatieplannen. Onderstaand is een verdeling naar sectoren opgenomen. 

Conform het verantwoordingskader van de NZa voeren indieners en verzekeraars periodieke gezamenlijke (financiële) monitoring van een transformatieplan uit en sturen zij indien nodig bij. Onderdeel daarvan is met elkaar kijken naar verschillen tussen werkelijke kosten en begrote kosten van de activiteiten die in het transformatieplan opgenomen zijn. Als deze verschillen er zijn, moet hierop worden bijgestuurd.

Een van de mogelijkheden is dat als partijen het over de aanpassingen eens zijn er binnen het beschikbare bedrag tussen begrotingsposten kan worden geschoven en ook de KPI’s hierop kunnen worden aangepast. Dit kan alleen als dit bijdraagt aan de gestelde doelen, zoals in het plan is opgenomen.

Nee dat kan niet. De middelen zijn toegekend voor het specifieke transformatieplan. Als dit minder kost dan begroot dan komt dat geld beschikbaar voor plannen die nu in de wachtrij staan omdat het geld op is. Hiervoor zal de zorgverzekeraar een aangepaste beschikking bij de NZa aanvragen.

In dat geval worden de daadwerkelijk gemaakte kosten uitgekeerd. Dit is omschreven in de Werkinstructie Gerichter inzetten van transformatiemiddelen op pagina 5 onder punt 4.

Voor een beperkt aantal plannen is er mogelijk toch geld als blijkt dat andere plannen die al goedgekeurd zijn minder geld nodig hebben. Er is daarom een wachtrij voor een limitatief aantal plannen die zich via het ‘wie het eerst komt wie het eerst maalt’-principe vult. Deze wachtrij is gevuld met goedgekeurde plannen. Door zorgverzekeraars is richting indieners gecommuniceerd welke plannen in de wachtrij staan, zodat dit voor indieners duidelijk is.

Met het AZWA is er € 346 miljoen van de transformatiemiddelen overgeheveld naar de begroting voor bijvoorbeeld de financiering van de vaccinaties van gordelroos, opleiden en het versterken van de basisinfrastructuur in het sociaal domein. Daarnaast is er een afspraak over use it or lose it, waarbij middelen terugvloeien naar Financiën als deze niet gebruikt worden voor transformatieplannen. Het beschikbare bedrag is hiermee € 1,961 miljard. Deze beschikbare middelen zijn inmiddels toegekend, of gereserveerd voor plannen met prioritaire thema’s.