Op 22 september kwamen mensen uit de dementiepraktijk bij elkaar in Driebergen om het concept startdocument voor de ketenaanpak Dementie kritisch tegen het licht te houden. Hun feedback wordt gebruikt om het startdocument aan te scherpen.
De ketenaanpak Dementie wordt gezien als een kansrijke kandidaat voor structurele financiering vanuit AZWA-afspraken over basisfunctionaliteiten op het snijvlak van zorg en sociaal domein. Voorwaarde is dan wel dat de aanpak helpt om uitgaven in het zorgdomein te verminderen.
Onderzoek naar zorgkosten
De komende jaren wordt de ketenaanpak verder ontwikkeld en wordt onderzocht of de zorguitgaven inderdaad omlaag gaan. Onder regie van het ministerie van VWS, Zorgverzekeraars Nederland en de VNG is samen met andere landelijke partijen een concept startdocument opgesteld. Dat werd op 22 september besproken.
De ketenaanpak bouwt voort op bestaande zorg en ondersteuning rond dementie en gebruikt de herziene Zorgstandaard Dementie als kapstok. Daar is selectieve risicoreductie aan toegevoegd. Bestaande interventies zijn getoetst aan AZWA-criteria en gekoppeld aan de stappen uit de zorgstandaard en preventie.
De sessie richtte zich op de overgang van het ‘wat’ naar het ‘hoe’. Welke regionale samenwerkingsafspraken zijn nodig, hoe richt je de organisatie in, welke knelpunten voorzie je en welke ondersteuning heb je nodig? De input uit de sessie wordt gebruikt voor het startdocument dementie, dat regio’s moet helpen bij de uitvoering.
Post-its in alle kleuren
De deelnemers aan de bijeenkomst gingen in drie groepjes in gesprek over de verschillende onderwerpen in het startdocument: doel en doelgroep, meedoen in de samenleving en selectieve risicoreductie, en casemanagement en ondersteuning van naasten en mantelzorg. Er waren twee sessies; elk groepje besprak dus twee thema’s.
Wat was duidelijk? Wat was onduidelijk? Wat ontbrak in de concepttekst? Al snel waren de posters over de thema’s bedekt met post-its in alle kleuren. Er was onder meer discussie over de scope van de samenwerking: soms moet dat op regionaal niveau, maar soms geeft samenwerking op wijkniveau de beste resultaten. En hoe breed moet de samenwerking zijn? Een dementievriendelijke samenleving – waar we uiteindelijk naartoe willen – vraagt betrokkenheid van veel partijen.
Het gesprek ging ook over waartoe het sociaal domein in staat is. Als er inderdaad een verschuiving komt van het zorg- naar het sociaal domein, zijn er dan voldoende middelen en medewerkers om de verwachtingen waar te maken? En gaat de discussie niet te veel over besparingen op de zorg, terwijl we juist het welbevinden van inwoners voorop zouden moeten zetten?
Lopende projecten inpassen
Bij de poster over meedoen in de samenleving en selectieve risicoreductie werd opgemerkt dat er al veel projecten lopen om mensen met dementie te laten participeren, zoals DemenTalent. Ook laaide de discussie over preventie weer op. Wat verstaan we onder ‘selectieve risicoreductie’? Op welke doelgroep richten we ons? En wie bepaalt welke risico’s we als eerste gaan aanpakken?
Ondersteuning van mensen met dementie en hun naasten vraagt onder meer om kennisdeling. Dat was een van de conclusies bij de poster over dit onderwerp. Daar moet daar wel voldoende tijd en geld voor zijn. Dat is soms nog een probleem. Belangrijk is dat de sociale kaart goed in beeld is, zowel voor ondersteuner als ondersteunde, en dat de gereedschapskist daar goed bij aansluit.
Onderzoek en besluitvorming
De feedback van de deelnemers va de bijeenkomst wordt verwerkt in een nieuwe versie van het startdocument, dat de regio’s moet helpen bij de uitvoering en doorontwikkeling van de aanpak. Deze zullen medio november worden gepubliceerd. Vanaf volgend jaar worden onderzoeken uitgezet. Regio’s zullen hiervoor data aanleveren en deelnemen aan één of meer van deze onderzoeken.
Deze onderzoeken moeten duidelijk maken of de ketenaanpak en de bijbehorende interventies daadwerkelijk besparingen op de zorgkosten opleveren. In de zomer of het najaar van 2028 start daarna het landelijke en politieke traject gericht op het besluit of de ketenaanpak Dementie vanaf 2030 structurele financiering krijgt.
Meer weten?
Houd het LinkedIn-account van Zorgakkoorden in de gaten en volg de webinars over AZWA D5/D6 met bijhorende spreekuur op https://vng.nl/onderwerpen/gezond-en-actief-leven.